สถาบันอยุธยาศึกษา - วัดพนัญเชิง

หน้าหลัก

ประวัติศาสตร์อยุธยา

วัดพนัญเชิง

สาระน่ารู้

สาระน่ารู้อยุธยาศึกษา

ประวัติศาสตร์อยุธยา

ศิลปวัฒนธรรมอยุธยา

ภูมิปัญญาท้องถิ่นอยุธยา

ความสัมพันธ์ไทย-ญี่ป่น

ความสัมพันธ์ไทย-มุสลิม

ศูนย์ข้อมูลอยุธยาศึกษา

ปัญหาการคัดลอกข้อมูล
ท่านที่ใช้ Internet Explorer มักประสบปัญหาการคัดลอก(copy)เนื้อหา ควรใช้ เว็บเบราว์เซอร์อื่นๆ เช่น Mozilla Firefox หรือ Google Chrome แทน

แนะนำแหล่งท่องเที่ยวอยุธยา

Last comments

การแข่งเรือยาว

ยากให้ ทุก มหาลัย ศึกษาประเพณีนี้ไว้ ผมก็พาเพื่อนที่ ม ไปพาย...

09/03/10 17:32 ...

โดยคุณ เด็ก ม.น พิดโลก

วัดพุทไธศวรรย์

5555
:grin :) :zzz :grin :p 8) ;) ;) :roll :eek ข้อมูลดี...

09/03/10 14:59 ...

โดยคุณ {{*...*}}

พระราชวังบางปะอิน

i like
ไป มา วั น นี้ นี่ เอ ง ข๊า...โร ง เรีย น พา ไป ทรร ศ นะ ศึ ...

02/03/10 05:13 ...

โดยคุณ @ hua - hin

พระประวัติเบื้องต้นของสมเด็จพร...

โครงงานเขาเอง
เอาไปทำโครงงานได้คะเเนนเต็มแน่เลยอ่ะ[B]null[/B] ...

02/03/10 02:09 ...

โดยคุณ พลอย อ่ะนะ

พระประวัติเบื้องต้นของสมเด็จพร...

ขอบคุณ
ขอบคุณค่ะสำหรับข้อมูลดีดีที่ให้ศึกษาข้อมูล วีซอลหยุด สุ...

02/03/10 02:03 ...

โดยคุณ พลอย

วัดพนัญเชิง

| พิมพ์ |

        วัดพนัญเชิง (เดิมเรียกวัดพระเจ้าพแนงเชิง) ตั้งอยู่นอกเกาะเมืองอยุธยาทางทิศใต้ ริมแม่น้ำเจ้าพระยาทางทิศตะวันออก ตรงบริเวณปากน้ำขนาดใหญ่ ซึ่งแม่น้ำป่าสักและแม่น้ำเจ้าพระยามาบรรจบกัน ในสมัยอยุธยาเป็นราชธานีบริเวณนี้เป็นทีอยู่ของชุมชนหลายเชื้อชาติอันได้แก่ ชาวจีน ญี่ปุ่น และโปรตุเกส
        วัดพนัญเชิงและชุมชนโดยรอบ เชื่อกันว่ามีอยู่ตั้งแต่ก่อนกรุงศรีอยุธยาจะเป็นราชธานีใน พ.ศ.1893 ถึง 26 ปี สิ่งสำคัญที่สุดก็คือ พระพุทธรูปปางสมาธิขนาดใหญ่ หน้าตักกว้าง 20 เมตร 17 เซนติเมตร สูง 19 เมตร ซึ่งแต่เดิมนั้นประทับนั่งอยู่กลางแจ้ง ชาวบ้านเรียกว่า หลวงพ่อโต หรือชาวไทยเชื้อสายจีน เรียกว่า ซำปอกง และพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานนามว่า พระพุทธไตรรัตนนายก ตำนานกล่าวว่าเมื่อคราวจะเสียกรุงครั้งที่ 2 มีน้ำพระเนตรไหลลงมาถึงพระนาภี วัดและองค์พระชำรุด เนื่องจากไฟไหม้ใน พ.ศ.2444 จึงได้มีการบูรณปฏิสังขรณ์ใหญ่ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว อย่างที่เห็นอยู่ในปัจจุบัน

        ภายในพระอุโบสถ มีพระพุทธรูปขนาดใหญ่ประดิษฐานอยู่ 3 องค์ เรียงจากซ้ายไปขวา ดังนี้

        พระพุทธรูปทอง สมัยสุโขทัยปางมารวิชัย หน้าตักกว้าง 3 ศอก 3 นิ้ว สูงจากฐานถึงยอดพระเศียร 4 ศอก 3 นิ้ว
        พระพุทธรูปปูนปั้น สมัยอยุธยาปางมารวิชัย หน้าตักกว้าง 4 ศอก สูงจากฐานถึงยอดพระเศียร 5 ศอก 11 นิ้ว
        พระพุทธรูปนาก สมัยสุโขทัยปางมารวิชัย หน้าตักกว้าง 3 ศอก 13 นิ้ว สูงจากฐานถึงยอดพระเศียร 5 ศอก

        พระพุทธรูปทองและนาคนั้น สันนิษฐานว่าสร้างสมัยตอนปลายสุโขทัยราว พ.ศ. 1900 เดิมทีเดียวหุ้มปูนลงรักปิดทองไว้ เข้าใจว่าคงหุ้มมาตั้งแต่กรุงศรีอยุธยาเสียแก่พม่าครั้งสุดท้าย เมื่อ พ.ศ. 2310 ต่อมาเมื่อ พ.ศ. 2499 ทางวัดจัดทำความสะอาดจึงได้พบรอยปูนกระเทาะออก เห็นว่าเป็นทองและนาค จึงได้กระเทาะปูนออกดังปรากฏเห็นอยู่ในทุกวันนี้

        พระวิหารน้อย คู่ขนานกันกับพระอุโบสถ น่าจะเป็นอาคารคู่กันมาแต่ดั้งเดิม โดยตั้งอยู่ข้างหน้าของพระพุทธรูปใหญ่ ภายในวิหารน้อยมีภาพจิตรกรรมฝาผนังสมัยใหม่ที่วาดเป็นรูปโต๊ะหมู่บูชาแบบจีน ส่วนข้างล่างสุดเป็นลายกรวยเชิงเหมือนชายผ้าปูมแบบเขมร ซึ่งจะเห็นเสมอตามวัดต่างๆ

        พระวิหารใหญ่ ประดิษฐานพระพุทธรูปปางสมาธิขนาดใหญ่ มีนามว่า พระพนัญเชิง คนจีนเรียกว่า "ซำปอกง" ซึ่งหมายถึงขันทีนาว่า "เจิ้งเหอ" ท่านเป็นแม่ทัพเรือผู้เกรียงไกรในสมันราชวงศ์หมิง เม่อสิ้นชีวิตลงได้รับการยกย่องให้เป็นเทพตามธรรมเนียมจีน และการเล่าขานสืบต่อมาจนเป็นตำนาน
        เชื่อกันว่า "เจิ้งเหอ" เคยเดินทางมายังกรุงศรีอยุธยา และอาจเคยมีส่วนร่วมในการปฏิสังขรณ์พระพนัญเชิง ซึ่งเป็นพระพุทธรูปที่ตั้งอยู่ในย่านที่พักอาศัยของชาวจีนทำให้ได้ชื่อว่า พระซำเปากง ดังนั้น เมื่อไหว้พระพนัญเชิงจึงเสมือนเคารพ "เจิ้งเหอ" ไปพร้อมกันด้วย ดังที่เอกสารโบราณของจีนระบุไว้ว่า วัดพนัญเชิงเป็นที่กราบไหว้ระลึกถึง "เจิ้งเหอ"
        ทุกวันนี้ในเทศกาลตรุษจีน ชาวจีนยังนิยมเดินทางมากราบไหว้ซำเปากงอยู่เสมอ

        เก๋งจีนขนาดเล็ก ซึ่งอยู่ทางด้านข้างของพระวิหารใหญ่ ชาวบ้านเรียกอาคารเก๋งจีนนี้ว่า ศาลเจ้าแม่สร้อยดอกหมาก ตัวอาคารเป็นตัวอย่างของสถาปัตยกรรมแบบจีน ซึ่งล้อมลานขนาดเล็กไว้ตรงกลาง ด้านหลังเป็นเรือนสองชั้น ชั้นบนประดิษฐานรูปเคารพ ซึ่งชาวบ้านเรียกว่า เจ้าแม่สร้อยดอกหมากตามตำนานที่เล่าสืบต่อกันมา
        เรื่องของพระนางสร้อยดอกหมากนั้นอ้างอิงอยู่กับตำนานซึ่งอยู่ในพงศาวดารเหนือที่กล่าวกันว่า พระนางเป็นธิดาของพระเจ้ากรุงจีน ซึ่งพระราชทานให้แก่กษัตริย์ในตำนานของอยุธยาชื่อ พระเจ้าสายน้ำผึ้ง ขบวนพยุหยาตราอันใหญ่โตของพระนาง เสด็จฯ มาทางชลมารค แต่มิได้รับการต้อนรับอย่างสมพระเกียรติจากพระเจ้าสายน้ำผึ้งในฐานะพระราชธิดาของจักรพรรดิจีน ทำให้พระนางน้อยพระทัยเลยกลั้นลมหายใจจนสิ้นพระชนม์ไป พระเจ้าสายน้ำผึ้งจึงพระราชทานเพลิงศพ แล้วตั้งศาลให้ ณ ที่ตรงนี้
        ตำนานเรื่องนี้สะท้อนให้เห็นถึงเค้าเงื่อนที่แสดงให้เห็นถึงเค้าเงื่อนที่แสดงความสัมพันธ์ระหว่างกรุงอโยธยากับกรุงจีนได้เป็นอย่างดี
-------------------------------------------------

ที่มา : อยุธยา Discovering Ayutthaya หน้า 66-71
ชาญวิทย์ เกษตรศิริ บรรณาธิการ

: www.watphananchoeng.com

อ่านต่อ-ร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็น (7)

	1. 28-08-2009 01:04
	เยี่ยม IP: 125.24.121.172 Guest

คนการ

	2. 08-11-2009 06:28
	อยากไปเที่ยววัดพระนัญเชิงจังเลย IP: 118.172.38.39 Guest

สายทอง เตจ๊ะมงคล

	3. 18-01-2010 02:39
	ไปมาแล้วแหละสวยดีนะnull IP: 203.107.199.239 Guest

นิว

	4. 19-01-2010 00:12
	ไปเที่ยวมาหนุกมาก แถมมีประวัติที่น่าทึ่ง IP: 124.122.200.178 Guest

ป๊อบปี้

	5. 29-01-2010 20:00
	สวยจริงๆๆเลย IP: 125.27.116.127 Guest

ทีมคับ

	6. 29-01-2010 20:06
	null อยากไปอีกอ่ะ IP: 125.27.116.127 Guest

ทีมคับ

	7. 10-02-2010 20:44
	ฟไกฟไกฟกไฟกฟกฟไก น่า รัก จัง เลย รูป ภาพ [B] IP: 118.172.179.18 Guest

ไหกไกฟไก

ความเห็น

เชิญแนะนำ หรือแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
ชื่อ:
Title:
BBCode:
กรอกความเห็น:
กรุณาใส่รหัสที่ปรากฏ:*

สถาบันอยุธยาศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา ๙๖ ถนนปรีดี พนมยงค์ อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา
โทรศัพท์ ๐๓๕-๒๔๔-๐๓๓ โทรสาร ๐๓๕-๒๔๑-๔๐๗
เว็บมาสเตอร์ : ประภาพร ฉัฐประภา - พัฑร์ แตงพันธ์ ayutthayastudies.aru.ac.th