สถาบันอยุธยาศึกษา - อนุสรณ์สถานชาวโปรตุเกสที่พระนครศรีอยุธยา

หน้าหลัก

สาระน่ารู้อยุธยาศึกษา

อนุสรณ์สถานชาวโปรตุเกสที่พระนครศรีอยุธยา

สาระน่ารู้

สาระน่ารู้อยุธยาศึกษา

ประวัติศาสตร์อยุธยา

ศิลปวัฒนธรรมอยุธยา

ภูมิปัญญาท้องถิ่นอยุธยา

ความสัมพันธ์ไทย-ญี่ป่น

ความสัมพันธ์ไทย-มุสลิม

ศูนย์ข้อมูลอยุธยาศึกษา

ปัญหาการคัดลอกข้อมูล
ท่านที่ใช้ Internet Explorer มักประสบปัญหาการคัดลอก(copy)เนื้อหา ควรใช้ เว็บเบราว์เซอร์อื่นๆ เช่น Mozilla Firefox หรือ Google Chrome แทน

สาระน่ารู้:สมเด็จพระนเรศวร

สาระน่ารู้ประวัติศาสตร์

สาระน่ารู้วัฒนธรรม ประเพณี
สมุดข่อย และคัมภีร์ใบลาน กรุสมบัติจากบรรพชน เครื่องทองไทยสมัยอยุธยา โขน ตำรับยาโบราณชาวกรุงเก่า ดนตรีไทยในวัฒนธรรมไทย

Last comments

การแข่งเรือยาว

ยากให้ ทุก มหาลัย ศึกษาประเพณีนี้ไว้ ผมก็พาเพื่อนที่ ม ไปพาย...

09/03/10 17:32 ...

โดยคุณ เด็ก ม.น พิดโลก

วัดพุทไธศวรรย์

5555
:grin :) :zzz :grin :p 8) ;) ;) :roll :eek ข้อมูลดี...

09/03/10 14:59 ...

โดยคุณ {{*...*}}

พระราชวังบางปะอิน

i like
ไป มา วั น นี้ นี่ เอ ง ข๊า...โร ง เรีย น พา ไป ทรร ศ นะ ศึ ...

02/03/10 05:13 ...

โดยคุณ @ hua - hin

พระประวัติเบื้องต้นของสมเด็จพร...

โครงงานเขาเอง
เอาไปทำโครงงานได้คะเเนนเต็มแน่เลยอ่ะ[B]null[/B] ...

02/03/10 02:09 ...

โดยคุณ พลอย อ่ะนะ

พระประวัติเบื้องต้นของสมเด็จพร...

ขอบคุณ
ขอบคุณค่ะสำหรับข้อมูลดีดีที่ให้ศึกษาข้อมูล วีซอลหยุด สุ...

02/03/10 02:03 ...

โดยคุณ พลอย

อนุสรณ์สถานชาวโปรตุเกสที่พระนครศรีอยุธยา

| พิมพ์ |

อนุสรณ์สถานชาวโปรตุเกสที่พระนครศรีอยุธยา

หมู่บ้านโปรตุเกส

โปรตุเกส เป็นประเทศทางตะวันตกชาติแรกที่มีความสัมพันธ์กับไทย โดยได้ส่งทูตเข้ามาเจริญสัมพันธไมตรีกับกรุงศรีอยุธยา ในรัชสมัยพระรามาธิบดีที่ 2 เมื่อปี พ.ศ. 2054 (ค.ศ. 1511) ต่อมาในปี พ.ศ. 2059 ได้ตกลงทำสนธิสัญญาระหว่างไทย – โปรตุเกส ซึ่งนับเป็นสนธิสัญญาฉบับแรกที่ไทยทำกับชาติตะวันตก
หมู่บ้านโปรตุเกส ได้ก่อกำเนิดขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2083 ตามพระราชโองการของพระไชยราชาธิราช พระราชทานที่ดินให้ตั้งหมู่บ้านขึ้นบริเวณริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยานอกกำแพงเมืองด้านทิศใต้ เพื่อเป็นบำเหน็จความดีความชอบของชาวโปรตุเกส จำนวน 120 คน ที่เข้ารับราชการเป็นทหารอาสาเข้าร่วมรบในสงครามเมืองเชียงกรานจนได้รับชัยชนะ ชาวโปรตุเกสได้สร้างโบสถ์เพื่อประกอบพิธีทางศาสนาในนิกายโรมันคาทอลิก จำนวน 3 แห่งด้วยกัน ได้แก่...
1. โบสถ์คณะโดมินิกัน
2. โบสถ์คณะยูเซอิต
3. โบสถ์คณะฟรานซิสกัน
จากเอกสารของชาวฝรั่งเศสในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช (ราว พ.ศ. 2228) กล่าวถึงหมู่บ้านโปรตุเกสว่า ผู้ที่อาศัยอยู่ในหมู่บ้านแห่งนี้ส่วนใหญ่จะเป็นชาวโปรตุเกสลูกผสม มีจำนวน 2,000 – 3,000 คน และอยู่ในความดูแลของบาทหลวงทั้ง 3 นิกาย ชุมชนชาวโปรตุเกสคงจะเป็นชุมชนชาวตะวันตกที่ใหญ่ที่สุดในพระนครศรีอยุธยาในขณะนั้น
หมู่บ้านชาวโปรตุเกสที่พระนครศรีอยุธยา มีอายุได้ 227 ปี จึงได้ถูกทิ้งร้างไปพร้อมๆ กับพระนครศรีอยุธยาถูกพม่าทำลาย เมื่อ พ.ศ. 2310
ในปี พ.ศ. 2527 มูลนิธิกุลเบงเกียน (FUNDAçÃO CALOUSTE GULBENKIAN) ประเทศโปรตุเกส ได้มอบทุนจำนวนหนึ่งให้กรมศิลปากรดำเนินการขุดแต่ง บูรณะ ปรับปรุงโบราณสถาน ณ หมู่บ้านโปรตุเกส ซึ่งตั้งอยู่ที่ตำบลสำเภาล่ม อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

สภาพโครงกระดูกในหลุมขุดค้น

หลักฐานที่ได้จากการขุดแต่ง
จากการขุดแต่งโบราณสถานบ้านนักบุญเปโตร (โบสถ์คณะโดมินิกัน) พบหลักฐานทางด้านสถาปัตยกรรมในสมัยนั้น โบราณวัตถุ พบโครงกระดูกมนุษย์จำนวนมากมาย นอนเรียงรายอย่างเป็นระเบียบและไม่เป็นระเบียบ โดยถูกฝังสลับซับซ้อนกันอย่างหนาแน่นในชั้นดินที่อยู่ในระดับใกล้เคียงกัน ไม่ต่ำกว่า 200 โครง จึงไม่อาจจะปฏิเสธถึงความเป็นสุสานของโบสถ์โดมินิกันแห่งนี้ได้

สุสานและสถานภาพของผู้ตาย
จากลักษณะของการฝังศพ อาจพอสรุปได้ว่าขอบเขตที่ฝังศพและสถานภาพของผู้ตาย พอจะสรุปได้ดังนี้ คือ
ตอนที่ 1 เป็นตอนที่อยู่ในสุด ฝังอยู่ในแนวเดียวกันอย่างเป็นระเบียบ ส่วนใหญ่จะหันศีรษะไปทางทิศตะวันตก หรือหันศีรษะเข้าสู่แท่นที่ประดิษฐ์รูปเคารพภายในโบสถ์ จากลักษณะดังกล่าว สันนิษฐานว่าโครงกระดูกเหล่านี้เป็นของบาทหลวงหรือนักบวชที่เสียชีวิตในระยะเวลาที่ใกล้เคียงกัน จากการสัมภาษณ์บาทหลวงในคริสต์ศาสนานิกายโรมันคาทอลิก ให้ข้อสังเกตที่พอจะสรุปฐานะของโครงกระดูกว่าเป็นโครงกระดูกของบาทหลวง โดยให้เหตุผลว่า ศพของบาทหลวงจะถูกฝังอยู่ในลักษณะเดิมที่เคยปฏิบัติอยู่สมัยเมื่อยังมีชีวิต บาทหลวงเป็นผู้ประกอบพิธีกรรมทางศาสนาอยู่ที่หน้าพระแท่น ย่อมต้องยืนหันหน้าออกสู่พวกสัตตบุรุษเสมอ เมื่อเสียชีวิตจะถูกฝังในลักษณะที่หันหน้าสู่สัตตบุรุษเช่นเดียวกัน
ตอนที่ 2 อยู่ถัดมาจากส่วนที่ใช้สำหรับฝังศพบาทหลวงมาทางทิศตะวันออก การฝังศพในส่วนนี้มีการกำหนดขอบเขตที่แน่นอน ด้วยการนำอิฐขนาดใหญ่และหนากว่าอิฐที่ใช้ในการก่อสร้างมาวางเรียงกันเป็นกรอบโดยรอบ เพื่อแสดงขอบเขตการฝังที่แน่นอน แม้จะพบต่อมาภายหลังว่ามีการฝังทับซ้อนกันในบริเวณเดียวกันก็ตาม ศพที่ถูกฝังอยู่ในส่วนนี้อาจจะเป็นศพที่มีฐานะในสังคมของชาวค่ายโปรตุเกสสูงกว่าคนธรรมดาทั่วๆ ไป
ตอนที่ 3 คือส่วนที่อยู่นอกไปจากแนวฐานของโบสถ์ พบว่ามีการฝังทับซ้อนกันมากจนผิดปกติ บางหลุมแสดงให้เห็นว่ามีการฝังซ้อนกัน 3 – 4 โครง ในเวลาเดียวกัน นอกจากนี้จากการขุดค้นพบว่ามีชิ้นส่วนโครงกระดูกที่ถูกขุดขึ้นมาทับถมไว้กับโครงที่เพิ่งฝังลงไปทีหลังด้วย

สภาพโครงกระดูกหมายเลข 152 ซึ่งบรรจุอยู่ในโลงปูนขาว

หลังจากการขุดค้นเสร็จสิ้นลง พบว่ามีโครงกระดูกที่ถูกฝังอยู่ในบริเวณสุสานแห่งนี้มากกว่า 200 โครง และมีอยู่จำนวนหนึ่งที่ศพถูกฝังในเวลาที่ใกล้เคียงกันหรือในเวลาเดียวกันเลยทีเดียว เพราะในบางหลุมพบโครงกระดูกฝังซ้อนกันถึง 3 – 4 โครง มีอะไรเกิดขึ้นกับชาวโปรตุเกสในเวลานั้น จนทำให้จำนวนชาวค่ายโปรตุเกสลดลงอย่างรวดเร็ว ศพแล้วศพเล่าที่ถูกฝังลงในสุสานแห่งนี้ ความตายของชาวค่ายโปรตุเกสในเวลานั้นสอดคล้องกับจดหมายของบาทหลวงปินโตและพงศาวดารไทยที่กล่าวว่า ในปลายปี พ.ศ. 2239 ได้เกิดโรคระบาด (ไข้ทรพิษ) อย่างร้ายแรงในพระนครศรีอยุธยา โดยมีอัตราการตายโดยเฉลี่ย 42 ศพ ต่อวัน จากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในครั้งนั้น ชาวค่ายโปรตุเกสคงจะหลีกเลี่ยงการระบาดไม่พ้นเช่นกัน เพราะจากการขุดค้นพบว่ามีการใส่ปูนขาวพอกทับบนศพด้วย เพราะเชื่อกันว่า ปูนขาวนี้ช่วยระงับการแพร่เชื้อของโรคระบาดได้ อย่างไรก็ตามจากหลักฐานทางเอกสารนั้น ไม่สามารถหาข้อสรุปที่แน่นอนได้ว่า ชาวค่ายโปรตุเกสตายด้วยโรคระบาดในครั้งนั้นด้วยหรือไม่ จนกว่าจะนำโครงกระดูกเหล่านั้นมาทำการวิเคราะห์ที่ห้องปฏิบัติการเพื่อจะได้ข้อสรุปที่ถูกต้อง

ทหารอาสาชาวโปรตุเกส : ภาพจากหนังสืออยุธยา Discovering Ayutthaya

เรียบเรียงโดย ประพิศ ชูศิริ
จากหนังสือ ไทย – โปรุเกส หลายศตวรรษแห่งสายสัมพันธ์

อ่านต่อ-ร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็น (9)

	1. 10-01-2008 03:58
	ทำไมถึงกัน ก๊อปปี้ล่ะค่ะ จะเอารายละเอียดไปทำรายงานอ่ะ โธ่เอ้ย เห็นเวปนี้เป็นเวปเดียวที่มีรายละเอียดเรื่องนี้ เราจะเอาไปใช้เป็นความรู้ซักหน่อย เซ็ง IP: 124.121.213.85 Guest

สายป่าน

	2. 10-01-2008 21:55
	ตอบคุณ สายป่าน ทางผู้จัดทำเว็บ รู้สึกเห็นใจจริงๆ ที่ไม่สามารถก็อปปี้ข้อมูลได้ ทางเราก็ไม่สามารถก็อปปี้ได้เหมือนกัน เนื่องจากตั้งแต่เปลี่ยนแปลง Templete ก็ไม่สามารถคัดลอกข้อความได้ แต่ท่านสามารถสั่งพิมพ์ได้นะคะ IP: 172.16.1.1 Guest

สถาบันอยุธยาศึกษา

	3. 07-03-2008 21:49
	จริงๆ ก๊อปได้นะคะ ก๊อปแล้วเอาไปวางใน notepad แล้วค่อยก๊อปลง word อีกครั้ง ขอบคุณสถาบันอยุธยาศึกษาด้วยค่ะ ให้ข้อมูลดีๆ เยอะมาก แล้วก็ลึกด้วยค่ะ IP: 125.24.245.190 Guest

กำลังทำรายงาน

	4. 19-03-2008 12:59
	สวัสดีค่ะ พอดี สามีชาวโปรตุเกสกำลังทำิวิทยานิพนต์เกี่ยวกับประวัติศาสตร์ไทยก ับโปรตุเกสน่ะค่ะ อยากทราบว่าทางสถาบันอยุธยาศึกษา มีประวัติเกี่ยวกับทหารโปรตุเกสไปช่วยรบในประเทศไทย มากน้อยกี่คนและมีรายชื่อไหมค่ะ ถ้ามีวานตอบหน่อยค่ะ ขอบคุณมากค่ะ ดารินทร์ IP: 195.23.187.187 Guest

ดารินทร์ บาร์ไรยรู่

	5. 27-03-2008 12:23
	อีกครั้งค่ะ และต้องเข้าไปค้นที่เวป หรือหนังสือไหนได้บ้างค่ะ วานแนะนำหน่อยค่ะ IP: 195.23.187.173 Guest

ดารินทร์ บาร์ไรยรู่

	6. 29-03-2008 23:36
	ทราบแต่ว่าจะมีการขุดค้นทางโบราณคดีที่หมู่บ้านโปรตุเกสเร็วๆนี ้ แต่ไม่ทราบว่าจะทำการขุดค้นในบริเวณใดของหมู่บ้าน และวัตถุประสงค์ของการขุดค้นว่าต้องการที่ทราบหรือหาข้อมูลเกี่ ยวกับอะไร ดังนั้นหากต้องการที่จะทราบข้อมูลในส่วนนี้ไม่ทราบว่าต้องติดต่ อที่หน่วยงานใด IP: 124.121.172.144 Guest

มานะ

	7. 18-06-2008 23:09
	เส้นทางการไปเยี่ยมชม อยากถามเส้นทางการเดินทางจากกรุงเทพฯ ไปถึงหมู่บ้านโปรตุเกส ขับรถไปทางเส้นทางไหนได้บ้างครับ IP: 125.25.144.26 Guest

สันติ

	8. 03-09-2009 03:59
	เส้นทางการไปเยี่ยมชม พอเข้าไปข้างในก้อรุ้สึก กัวๆๆ มาก ซากศพมีแฝดสยามหัวติดกันด้วย IP: 125.26.8.104 Guest

noon

	9. 14-09-2009 04:22
	afdol เราลองก็อปดู ก๊อปได้นะพอดีน้องทำรายงานเหมือนกัน คือเวลาก็อปปกติ แต่ให้เวลาวางในเวิร์ดให้ไปที่เมนูแก้ไข และเลือกคำสั่งวางแบบพิเศษ จากนั้นเลือกข้อความที่ไม่จัดรูปแบบnullและตกลง ถ้าเป็นภาพให้เลือก บิตแม็ปที่ไม่ขึ้นกับอุปกรณ์ ลองทำดูนะคะสำหรับใครที่ยังทำไม่ได้ค่ะ IP: 125.26.13.123 Guest

ดา

ความเห็น

เชิญแนะนำ หรือแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
ชื่อ:
Title:
BBCode:
กรอกความเห็น:
กรุณาใส่รหัสที่ปรากฏ:*

สถาบันอยุธยาศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา ๙๖ ถนนปรีดี พนมยงค์ อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา
โทรศัพท์ ๐๓๕-๒๔๔-๐๓๓ โทรสาร ๐๓๕-๒๔๑-๔๐๗
เว็บมาสเตอร์ : ประภาพร ฉัฐประภา - พัฑร์ แตงพันธ์ ayutthayastudies.aru.ac.th